Το νέο Ευρωβαρόμετρο δείχνει μια Ελλάδα περισσότερο απαισιόδοξη, πιο δυσαρεστημένη με την ποιότητα ζωής και πιο επιφυλακτική απέναντι στην ΕΕ από τον μέσο όρο της Ένωσης, που ωστόσο ζητά εντονότερα από κάθε άλλη χώρα να αποκτήσει το Ευρωκοινοβούλιο μεγαλύτερο ρόλο.
Η έρευνα διεξήχθη από την εταιρεία Verian, για λογαριασμό της Γενικής Διεύθυνσης Επικοινωνίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, σε δείγμα 1.007 ατόμων στην Ελλάδα (σύνολο ΕΕ27: 26.421 συνεντεύξεις), με συνεντεύξεις πρόσωπο με πρόσωπο από τις 14 Απριλίου έως τις 4 Μαΐου 2026.
Η ψυχολογία της αβεβαιότητας
Στο επίπεδο της συναισθηματικής κατάστασης, η ελληνική κοινή γνώμη ξεχωρίζει αρνητικά, καθώς το 59% των Ελλήνων δηλώνει “αβεβαιότητα” ως κυρίαρχο συναίσθημα (έναντι 44% στην ΕΕ27), το 50% “άγχος” (έναντι 21%) και το 48% “απογοήτευση” (έναντι 23%). Αντίθετα, η “ελπίδα” παραμένει σχετικά διαδεδομένη (36%), αν και χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (43%), ενώ η “εμπιστοσύνη” καταγράφεται ιδιαίτερα χαμηλή στο 15% (έναντι 33% στην ΕΕ).
Η απαισιοδοξία αποτυπώνεται και στις προσδοκίες για το μέλλον: μόλις το 40% των Ελλήνων είναι αισιόδοξο για το μέλλον της χώρας (έναντι 58% στην ΕΕ), ενώ το 59% είναι απαισιόδοξο. Ακόμη και για το μέλλον της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η αισιοδοξία στην Ελλάδα (44%) υπολείπεται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου (59%). Μόνο στο προσωπικό/οικογενειακό επίπεδο η εικόνα παραμένει σχετικά θετική, με το 71% να δηλώνει αισιόδοξο, ποσοστό πάντως χαμηλότερο από το 76% της ΕΕ27.
Το χάσμα με την Ευρώπη στην ποιότητα ζωής
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα αφορά την ικανοποίηση από την ποιότητα ζωής. Ενώ στην ΕΕ27 το 83% των πολιτών δηλώνει ικανοποιημένο, στην Ελλάδα το ποσοστό πέφτει στο 63%, σημειώνοντας απόκλιση 20 ποσοστιαίων μονάδων. Παράλληλα, το 43% των Ελλήνων θεωρεί ότι η ποιότητα ζωής του επιδεινώθηκε τον τελευταίο χρόνο (έναντι 27% στην ΕΕ), ενώ μόλις το 6% αναφέρει βελτίωση.
Οι ανησυχίες αυτές μεταφράζονται ευθέως στις προτεραιότητες που θέτουν οι πολίτες για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: ο πληθωρισμός και το κόστος ζωής κυριαρχεί με 52%, η οικονομία και η δημιουργία θέσεων εργασίας ακολουθεί με 51% (έναντι μόλις 35% στην ΕΕ27), η δημόσια υγεία με 49% και η φτώχεια/κοινωνικός αποκλεισμός με 45%. Όλα σημαντικά υψηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Αντίθετα, η άμυνα και η ασφάλεια της ΕΕ απασχολεί λιγότερο τους Έλληνες (23%) σε σχέση με τον μέσο όρο της Ένωσης (34%).
Δυσπιστία προς τους θεσμούς, αλλά αίτημα για περισσότερη Ευρώπη
Η εικόνα της ΕΕ στην Ελλάδα παραμένει πιο αρνητική απ’ ό,τι στον μέσο όρο, αφού μόνο το 37% έχει θετική εικόνα (έναντι 50% στην ΕΕ27), ενώ το 32% δηλώνει ότι η χώρα δεν έχει ωφεληθεί από τη συμμετοχή της στην Ένωση (έναντι 21% στην ΕΕ). Είναι χαρακτηριστικό ότι το ποσοστό όσων θεωρούν πως η Ελλάδα έχει ωφεληθεί (63%) είναι το χαμηλότερο μεταξύ των συγκρίσιμων δεικτών της έρευνας.
Εδώ όμως εντοπίζεται η πιο ενδιαφέρουσα αντίφαση της έρευνας, καθώς παρά τη δυσπιστία, το 81% των Ελλήνων θεωρεί ότι ο ρόλος της ΕΕ στην προστασία των πολιτών από παγκόσμιες κρίσεις πρέπει να γίνει σημαντικότερος (έναντι 68% στην ΕΕ27) και το 77% θέλει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να αποκτήσει μεγαλύτερο ρόλο (έναντι 60% στην ΕΕ). Με άλλα λόγια, οι Έλληνες δεν εμπιστεύονται απόλυτα τους ευρωπαϊκούς θεσμούς όπως λειτουργούν σήμερα, αλλά ζητούν… περισσότερη Ευρώπη.
Οι βασικοί δείκτες για την Ελλάδα, σε αντιπαραβολή με την ΕΕ27
Με βάση αυτά τα δεδομένα, θα μπορούσε να πει κανείς πως η Ελλάδα αναδεικνύεται ως η χώρα του “ναι μεν, αλλά». Ναι στην Ευρώπη ως ιδέα και ως ασπίδα προστασίας, αλλά με έντονη επιφύλαξη ως προς το τι έχει προσφέρει μέχρι σήμερα σε επίπεδο καθημερινότητας, εισοδήματος και ποιότητας ζωής. Οι Έλληνες, σύμφωνα με την έρευνα, δεν φαίνεται να αμφισβητούν την ευρωπαϊκή προοπτική όσο το αν η Ένωση παραδίδει αρκετά.
Ανταπόκριση – Βρυξέλλες: Γιώργος Συριόπουλος
