Η διάταξη αφορά εργαζόμενους σε νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας του ΕΣΥ και στο ΕΚΑΒ, οι οποίοι απασχολούνται αποκλειστικά ως νοσηλευτές, βοηθοί νοσηλευτών, οδηγοί ασθενοφόρων και βοηθοί ασθενοφόρων – διασώστες σε κλινικές, μικροβιολογικά και βιοχημικά εργαστήρια
Στο καθεστώς των Βαρέων και Ανθυγιεινών Επαγγελμάτων εντάσσονται συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων του ΕΣΥ και του ΕΚΑΒ που υπάγονται στη συνταξιοδοτική προστασία του Δημοσίου με το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εργασίας με τίτλο «Ενίσχυση της εφαρμογής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή για εργασία ίσης αξίας και λοιπές διατάξεις – Ενσωμάτωση Οδηγίας (Ε.Ε.) 2023/970».
Η διάταξη αφορά εργαζόμενους σε νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας του ΕΣΥ και στο ΕΚΑΒ, οι οποίοι απασχολούνται αποκλειστικά ως νοσηλευτές, βοηθοί νοσηλευτών, οδηγοί ασθενοφόρων και βοηθοί ασθενοφόρων – διασώστες σε κλινικές, μικροβιολογικά και βιοχημικά εργαστήρια.
Με τη ρύθμιση προβλέπεται δυνατότητα συνταξιοδότησης στο 62ο έτος της ηλικίας με τη συμπλήρωση τουλάχιστον 15 συντάξιμων ετών, εκ των οποίων τα 12 έτη πρέπει να έχουν διανυθεί αποκλειστικά στις συγκεκριμένες ειδικότητες. Παράλληλα απαιτείται η συμπλήρωση τουλάχιστον τριών ετών εργασίας στις ίδιες ειδικότητες κατά τα τελευταία 17 έτη πριν από τη συμπλήρωση του ορίου ηλικίας ή πριν από την υποβολή αίτησης συνταξιοδότησης.
Για την εφαρμογή της διάταξης προβλέπεται η καταβολή πρόσθετης ειδικής εισφοράς ΒΑΕ. Για τον κλάδο κύριας σύνταξης η εισφορά ορίζεται σε 3,60%, εκ των οποίων 2,20% βαρύνει τον ασφαλισμένο και 1,40% τον εργοδότη. Για την επικουρική ασφάλιση προβλέπεται πρόσθετη εισφορά 2%, με επιμερισμό 1,25% για τον εργαζόμενο και 0,75% για τον εργοδότη.
Οι εισφορές υπολογίζονται επί των συντάξιμων αποδοχών που λαμβάνονται υπόψη για την κύρια και επικουρική ασφάλιση.
Η υπαγωγή στο καθεστώς των ΒΑΕ δεν πραγματοποιείται αυτοδίκαια, αλλά απαιτεί αίτηση του εργαζομένου προς τις αρμόδιες υπηρεσίες εκκαθάρισης μισθοδοσίας του φορέα απασχόλησης. Η αίτηση έπρεπε να υποβληθεί εντός αποκλειστικής προθεσμίας έξι μηνών από την έναρξη ισχύος της διάταξης. Η ένταξη τίθεται σε ισχύ από την πρώτη ημέρα του μεθεπόμενου μήνα από την υποβολή της αίτησης και αφορά τόσο την κύρια όσο και την επικουρική ασφάλιση.
Το άρθρο προβλέπει επίσης δυνατότητα αναγνώρισης, κατόπιν εξαγοράς, του χρόνου πραγματικής απασχόλησης στις συγκεκριμένες ειδικότητες έως και την ημερομηνία υπαγωγής στο νέο καθεστώς. Η αναγνώριση μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη συμπλήρωση των ελάχιστων απαιτούμενων προϋποθέσεων ασφάλισης για συνταξιοδότηση με διατάξεις ΒΑΕ.
Στην περίπτωση αναγνώρισης χρόνου για την κύρια ασφάλιση, προβλέπεται υποχρεωτικά αντίστοιχη αναγνώριση ίδιου χρονικού διαστήματος και στην επικουρική ασφάλιση. Η αίτηση για την εξαγορά κατατίθεται επίσης στις υπηρεσίες μισθοδοσίας του φορέα απασχόλησης.
Η εξαγορά πραγματοποιείται με την καταβολή των πρόσθετων ειδικών εισφορών ασφαλισμένου και εργοδότη, με βάση τα ποσοστά που ισχύουν κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης και επί των συντάξιμων αποδοχών του μήνα υποβολής της αίτησης εξαγοράς.
Η αναγνώριση μπορεί να γίνει είτε με εφάπαξ καταβολή είτε με δόσεις ισάριθμες με τους μήνες που αναγνωρίζονται. Σε περίπτωση συνταξιοδότησης πριν από την ολοκλήρωση της εξόφλησης, προβλέπεται παρακράτηση ποσού από τη σύνταξη έως την αποπληρωμή της οφειλής.
Για τους εργαζόμενους που υπάγονται στο ασφαλιστικό καθεστώς του πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και έχουν ήδη ενταχθεί σε καθεστώς ΒΑΕ για την κύρια ασφάλιση, η διάταξη επεκτείνει υποχρεωτικά την πρόσθετη εισφορά και στην επικουρική ασφάλιση.
Το άρθρο προβλέπει ακόμη ότι ο αναγνωριζόμενος χρόνος θεωρείται πραγματικός χρόνος ασφάλισης και δεν προσμετράται στο ανώτατο όριο αναγνωριζόμενου χρόνου που προβλέπεται από τη νομοθεσία.
Με υπουργική απόφαση δύναται να καθορίζονται οι διαδικασίες εφαρμογής της διάταξης και κάθε σχετικό τεχνικό ή διοικητικό ζήτημα.
Αλεξάνδρα Κλειδαρά
