Η προσαύξηση ενεργοποιείται μετά τη διακοπή της απασχόλησης και μπορεί, ανάλογα με τα χρόνια εργασίας και τις αποδοχές, να φθάσει ή και να ξεπεράσει τα 120 ευρώ τον μήνα
Σημαντικό οικονομικό όφελος μπορούν να εξασφαλίσουν χιλιάδες εργαζόμενοι συνταξιούχοι, καθώς το ισχύον ασφαλιστικό πλαίσιο προβλέπει μόνιμη προσαύξηση της κύριας και της επικουρικής σύνταξης για όσους συνεχίζουν να εργάζονται μετά τη συνταξιοδότησή τους, καταβάλλοντας τις προβλεπόμενες ασφαλιστικές εισφορές. Η προσαύξηση ενεργοποιείται μετά τη διακοπή της απασχόλησης και μπορεί, ανάλογα με τα χρόνια εργασίας και τις αποδοχές, να φθάσει ή και να ξεπεράσει τα 120 ευρώ τον μήνα.
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του e-ΕΦΚΑ, οι συνταξιούχοι που έχουν δηλώσει επίσημα την απασχόλησή τους ανέρχονται σε περίπου 298.600. Από αυτούς, περίπου 91.500 εργάζονται ως μισθωτοί, 72.100 ως ελεύθεροι επαγγελματίες ή αυτοαπασχολούμενοι, ενώ περίπου 135.000 είναι αγρότες. Ωστόσο, δικαίωμα στην προσαύξηση της σύνταξης θεμελιώνουν κυρίως οι μισθωτοί και οι ελεύθεροι επαγγελματίες που καταβάλλουν ασφαλιστικές εισφορές, δηλαδή περίπου 163.600 άτομα.
Τι ισχύει για όσους εργάζονται μετά τη συνταξιοδότηση
Το νέο καθεστώς απασχόλησης των συνταξιούχων, το οποίο εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2024, άλλαξε ριζικά τη φιλοσοφία του συστήματος. Η προηγούμενη περικοπή της σύνταξης για όσους εργάζονταν καταργήθηκε και αντικαταστάθηκε από την καταβολή ειδικού πόρου υπέρ του ασφαλιστικού συστήματος. Έτσι, οι συνταξιούχοι συνεχίζουν να λαμβάνουν ολόκληρη τη σύνταξή τους, ενώ παράλληλα εργάζονται νόμιμα και ασφαλίζονται.
Για τους μισθωτούς προβλέπεται ειδικός πόρος ύψους 10% επί των αποδοχών τους, ενώ για τους ελεύθερους επαγγελματίες εφαρμόζεται προσαύξηση κατά 50% της εισφοράς του κλάδου κύριας σύνταξης. Οι εισφορές αυτές δεν χάνονται, αλλά μετατρέπονται σε πρόσθετο συνταξιοδοτικό δικαίωμα, το οποίο αποδίδεται μετά τη λήξη της εργασιακής δραστηριότητας μέσω νέου υπολογισμού της σύνταξης.
Η προσαύξηση υπολογίζεται με συντελεστή αναπλήρωσης 0,77% για κάθε έτος απασχόλησης επί των ασφαλιστέων αποδοχών ή του αντίστοιχου ασφαλιστικού εισοδήματος. Αυτό σημαίνει ότι όσο μεγαλύτερος είναι ο μισθός και όσο περισσότερα χρόνια εργάζεται ο συνταξιούχος, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η μόνιμη αύξηση που θα προστεθεί στη σύνταξή του.
Πόσα χρήματα μπορούν να κερδίσουν
Ενδεικτικά, εργαζόμενος συνταξιούχος με μηνιαίες αποδοχές 1.150 ευρώ μπορεί να αποκτήσει προσαύξηση περίπου 9 ευρώ μετά από ένα έτος εργασίας, ενώ εφόσον παραμείνει στην απασχόληση για έξι χρόνια, η αύξηση μπορεί να φθάσει περίπου τα 53 ευρώ τον μήνα. Αντίστοιχα, για αποδοχές της τάξης των 2.300 ευρώ, η προσαύξηση μπορεί να διαμορφωθεί στα 89 ευρώ μετά από πέντε έτη και να ξεπεράσει τα 100 ευρώ μετά από έξι χρόνια εργασίας. Σε περιπτώσεις υψηλότερων εισφορών, όπως συμβαίνει με ορισμένους επιστήμονες και ελεύθερους επαγγελματίες, η τελική αύξηση μπορεί να προσεγγίσει ή και να υπερβεί τα 120 ευρώ μηνιαίως.
Η αύξηση δεν καταβάλλεται αυτόματα κατά τη διάρκεια της απασχόλησης. Ο συνταξιούχος πρέπει, μετά την οριστική διακοπή της εργασίας του, να υποβάλει σχετική αίτηση στον e-ΕΦΚΑ προκειμένου να πραγματοποιηθεί ο επανυπολογισμός της σύνταξης και να ενσωματωθεί η προσαύξηση στο μηνιαίο ποσό που λαμβάνει.
Ήδη περισσότεροι από 10.000 συνταξιούχοι έχουν λάβει αυξημένη σύνταξη μετά την ολοκλήρωση της σχετικής διαδικασίας, ενώ αρκετές χιλιάδες ακόμη αιτήσεις βρίσκονται υπό επεξεργασία στις υπηρεσίες του ασφαλιστικού φορέα.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στη δήλωση της απασχόλησης. Όλοι οι συνταξιούχοι που εργάζονται ή ξεκινούν νέα επαγγελματική δραστηριότητα υποχρεούνται να δηλώσουν την εργασία τους στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ, χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet και τον ΑΜΚΑ τους. Η δήλωση πρέπει να υποβληθεί έως το τέλος του μήνα κατά τον οποίο αρχίζει η εργασία ή υποβάλλεται η αίτηση συνταξιοδότησης, εφόσον η απασχόληση συνεχίζεται.
Η μη δήλωση της εργασίας συνεπάγεται αυστηρές κυρώσεις. Η νομοθεσία προβλέπει πρόστιμο που μπορεί να ισούται με το ποσό δώδεκα κύριων και επικουρικών συντάξεων, καθώς και αναδρομικό καταλογισμό των προβλεπόμενων εισφορών και του ειδικού πόρου.
Παράλληλα, ο e-ΕΦΚΑ παρέχει τη δυνατότητα επιστροφής ποσών σε όσους εργαζόμενους συνταξιούχους έχουν καταβάλει ειδικό πόρο μεγαλύτερο από το ετήσιο ανώτατο όριο. Η διαδικασία πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, ύστερα από σχετική αίτηση, ώστε να επιστρέφονται τα ποσά που καταβλήθηκαν αχρεωστήτως.
Το ισχύον πλαίσιο δημιουργεί ένα νέο κίνητρο για τους συνταξιούχους που επιθυμούν να παραμείνουν ενεργοί στην αγορά εργασίας. Εκτός από τη διατήρηση του συνόλου της σύνταξής τους κατά τη διάρκεια της απασχόλησης, αποκτούν και τη δυνατότητα να ενισχύσουν μόνιμα τις μελλοντικές συνταξιοδοτικές τους αποδοχές, μετατρέποντας τον χρόνο εργασίας και τις ασφαλιστικές εισφορές σε ένα σταθερό οικονομικό όφελος για τα επόμενα χρόνια.
Αλεξάνδρα Κλειδαρά
